Richtpaar & richtdrietal – Van een blok naar een lijn
Klassiek & kubus
Deze techniek werkt zowel op één 9×9-raster als op de kubus. De hintfunctie in de app kent deze techniek en legt haar uit.
Kernregel: Wanneer alle mogelijke plekken voor een cijfer in een 3×3-blok op dezelfde rij of kolom liggen, mag je dat cijfer uit de rest van die lijn schrappen.
Bekijk alle mogelijke plekken voor één cijfer binnen een 3×3-blok. Liggen de twee of drie plekken allemaal in dezelfde rij, dan moet het cijfer in dit blok in een van die vakjes staan. Twee plekken op één lijn heten een richtpaar (Engels: Pointing Pair), drie een richtdrietal (Pointing Triple). Buiten het blok kun je het cijfer uit de rest van die rij schrappen. Hetzelfde werkt verticaal met een kolom: de kandidaten in het blok “wijzen” langs de lijn waar het cijfer elders afvalt. Het spiegelbeeld heet blok-lijnreductie (Box-Line Reduction): die werkt van een lijn naar een blok, wanneer alle plekken van een cijfer in een rij of kolom binnen één blok liggen.
Zo lees je deze pagina
Een kandidaat is een cijfer dat nog in een leeg vakje past nadat je elk vlak hebt gecontroleerd waarbij dat vakje hoort. Controleer voor een randvakje beide vlakken en voor een hoekvakje alle drie. In de app houd je kandidaten bij als potloodnotities. {2, 7} betekent dat alleen 2 of 7 hier nog kan staan.
Rij 4, Kolom 7 is het vakje in rij 4, kolom 7 van het getoonde vlak: 4 omlaag, 7 naar rechts. Rijen tel je vanaf boven en kolommen vanaf links, beginnend bij 1. Dezelfde pijlen staan in de hoek van elk diagram: ↓ boven de rijnummers, → vóór de kolomnummers.
Twee vakjes zien elkaar wanneer ze in dezelfde rij, dezelfde kolom of hetzelfde 3×3-blok staan. Op de kubus geldt dat op elk vlak waarbij de vakjes horen.
Elk diagram toont een volledige puzzel. De potloodnotities kloppen altijd met de cijfers die al op het bord staan.
- Grijze cijfers staan al in de puzzel. Ze laten zien waar de notities vandaan komen.
- Oranje: de rij, kolom of het blok dat je bekijkt. Cijfers daarbinnen zijn donker.
- Groen: de cijfers of kandidaten die de stap mogelijk maken.
- Rood doorgestreept: een kandidaat die je kunt schrappen. Een rood × betekent dat dit vakje afvalt.
- Geel: een vakje waarvan het cijfer nu vaststaat.
- Een petrolkleurige lijn langs de rand markeert de gedeelde rand tussen twee vlakken.
- Kleine cijfers zijn potloodnotities. Net als in de app heeft elk cijfer een vaste plek: 1 linksboven tot en met 9 rechtsonder.
- Wanneer een stap om één cijfer draait, toont het diagram alleen de notities van dat cijfer op elke plek waar het past, net als de cijfermarkering in de app.
- Een kader markeert het vakje waar de vraag om draait.
- Letters benoemen vakjes uit de tekst. E is altijd een hoekvakje en K is altijd een randvakje.
- Een groene cirkel om een cijfer wijst het cijfer aan dat de stap afdwingt.
- Bij hoektechnieken zijn de drie vlakken uitgevouwen. Een stippellijn verbindt de rand die in de platte weergave uit elkaar is gevouwen.
Voorbeeld
- Oranje: het blok en de lijn die meedoen.
- Groen: de plekken van het cijfer binnen het blok.
- Rood doorgestreept: kandidaten die je langs de lijn kunt schrappen.
- Grijze cijfers staan al in de puzzel.
Het diagram toont alleen de potloodnotities voor 6. In het middelste blok aan de linkerkant past de 6 alleen in Rij 4, Kolom 3 of Rij 6, Kolom 3. Hoe dan ook krijgt kolom 3 zijn 6 uit dit blok, dus je kunt de 6’en in Rij 2, Kolom 3 en Rij 8, Kolom 3 schrappen. Welk van de twee vakjes in het blok de 6 krijgt, blijft nog even open.
Zo herken je het
- Kies een cijfer en bekijk één 3×3-blok.
- Controleer of alle mogelijke plekken in dat blok op één enkele rij of kolom liggen.
- Zo ja, schrap dat cijfer uit de andere twee blokken langs dezelfde lijn.
Oefening
Het diagram toont alleen de notities voor 4. Kijk naar het blok rechtsboven. Welke 4’en buiten het blok kun je schrappen, en welke moeten blijven staan?
Oplossing tonen
In het blok rechtsboven past de 4 alleen in Rij 2, Kolom 7 of Rij 2, Kolom 8, allebei in rij 2. Schrap de 4 uit Rij 2, Kolom 2 en Rij 2, Kolom 5. De 4 mag je niet schrappen uit Rij 5, Kolom 8, omdat de 4 van het blok ook in kolom 7 kan staan. Alle overige 4’en liggen buiten rij 2 en het blok, dus die blijven staan.
Ligt het gedeelde stuk langs een kubusrand, dan kun je hetzelfde idee toepassen op het Buurblok op het aangrenzende vlak.