Açık Alt Küme – Rakamları Bir Grup İçin Ayırma
Klasik ve Küp
Bu teknik hem tek bir 9×9 ızgarada hem de küpte aynı şekilde işler. Uygulamadaki ipucu sistemi bu tekniği tanır ve açıklar.
Temel kural: Aynı sayıda hücre toplamda tam o kadar adayı paylaşıyorsa, bu rakamlar o hücrelere kilitlenir ve grubun geri kalanından elenebilir.
Bir satır, sütun veya bloktaki iki hücre yalnızca aynı iki adayı içeriyorsa, bu iki rakam mutlaka o iki hücreye yerleşmelidir. Bu desen Açık Çift (Naked Pair) olarak adlandırılır. Toplamda yalnızca üç rakamı paylaşan üç hücre Açık Üçlü (Naked Triple), dört hücre ise Açık Dörtlü (Naked Quad) oluşturur. Hangi rakamın hangi hücreye gideceğini henüz bilmesen de bu ayrılmış rakamların gruptaki başka hiçbir hücreye gelemeyeceğinden emin olabilirsin ve onları oradan eleyebilirsin.
Bu tekniğe yalnızca kurşun kalem notları kullanmaya başladığında ihtiyaç duyarsın, çünkü desen adaylar içinde ortaya çıkar. Şemalar notları tıpkı uygulamadaki gibi yerleştirir: her rakam sabit konumundadır, sol üstte 1’den sağ altta 9’a kadar.
- Turuncu: incelediğin satır, sütun veya blok.
- Yeşil: alt kümenin hücrelerine kilitlenmiş adaylar.
- Kırmızı üstü çizili: eleyebileceğin adaylar.
- Sarı: rakamı artık kesinleşmiş hücre.
- Gri rakamlar bulmacada önceden yerleştirilmiştir. Notların nereden geldiğini gösterirler.
Bu sayfa nasıl okunur
Aday, boş bir hücrenin ait olduğu tüm yüzler kontrol edildikten sonra o hücreye hâlâ yazılabilen rakamdır. Bir kenar hücresi için her iki yüzü, bir köşe hücresi için üç yüzün tamamını kontrol etmelisin. Uygulamada adayları kurşun kalem notları olarak eklersin. {2, 7} ifadesi, bu hücreye yalnızca 2 veya 7 gelebileceğini gösterir.
Satır 4, Sütun 7, gösterilen yüzde 4. satır, 7. sütun konumundaki hücredir: yukarıdan 4, soldan 7. Satırlar yukarıdan, sütunlar soldan 1’den başlayarak sayılır. Aynı oklar her şemanın köşesinde de yer alır: satır numaralarının üstünde ↓, sütun numaralarının önünde → bulunur.
İki hücre aynı satırı, aynı sütunu veya aynı 3×3 bloğu paylaşıyorsa birbirini görür. Küpte bu kural, hücrelerin ait olduğu her yüz için geçerlidir.
Her şema tam bir bulmacayı gösterir. Kurşun kalem notları her zaman tahtada yerleştirilmiş rakamlarla uyumludur.
- Gri rakamlar bulmacada önceden yerleştirilmiş rakamlardır. Notların nereden geldiğini gösterirler.
- Turuncu: incelediğin satır, sütun veya blok. İçindeki rakamlar koyu renktedir.
- Yeşil: çıkarımı sağlayan rakamlar veya adaylar.
- Kırmızı üstü çizili: eleyebileceğin bir aday. Kırmızı × ise o hücrenin elendiğini gösterir.
- Sarı: rakamı artık kesinleşmiş hücre.
- Kenar boyunca uzanan turkuaz çizgi, iki yüz arasındaki ortak kenarı işaretler.
- Küçük rakamlar kurşun kalem notlarıdır. Uygulamada olduğu gibi her rakam sabit bir konumdadır: sol üstte 1’den sağ altta 9’a kadar.
- Bir adım tek bir rakama odaklandığında şema, tıpkı uygulamadaki rakam vurgulama özelliğinde olduğu gibi yalnızca o rakamın gelebileceği notları gösterir.
- Çerçeve, sorulan hedef hücreyi işaretler.
- Harfler metinde bahsedilen hücreleri adlandırır. E her zaman bir köşe hücresini, K ise her zaman bir kenar hücresini gösterir.
- Bir rakamın etrafındaki yeşil daire, çıkarımı zorunlu kılan rakamı vurgular.
- Köşe tekniklerinde üç yüz düzlem üzerine açılır. Kesikli çizgi, açık görünümde birbirinden ayrılan aynı ortak kenarı birleştirir.
Örnek
Açık Çift (Naked Pair): bir satırda iki hücre
4. satırda hem Satır 4, Sütun 2 hem de Satır 4, Sütun 7 yalnızca 2 ve 8 adaylarına sahiptir. Bu hücrelerden biri 2, diğeri 8 olacağından 4. satırdaki başka hiçbir hücre 2 veya 8 alamaz. Bunları Satır 4, Sütun 5 ve Satır 4, Sütun 8 hücrelerinden ele. Satır 4, Sütun 5 hücresinde geriye yalnızca 6 kalır.
Açık Üçlü (Naked Triple): üç hücre, üç rakam
Aynı mantık, birleşik adayları toplamda yalnızca üç rakam içeren üç hücre için de geçerlidir — her hücrenin üç rakamı birden içermesi gerekmez. Sol üst blokta Satır 1, Sütun 2 hücresinde {3, 6}, Satır 2, Sütun 3 hücresinde {6, 9} ve Satır 3, Sütun 1 hücresinde {3, 9} vardır. Birlikte yalnızca 3, 6 ve 9’u kullanırlar; dolayısıyla bu üç hücre üç rakamın tamamını kendilerine ayırır.
Bloğun diğer hücrelerinden 3, 6 ve 9’u ele. Satır 2, Sütun 1 hücresinden 9’u silmek geriye 1 bırakır; Satır 3, Sütun 2 hücresinden 3’ü silmek ise geriye 8 bırakır.
Açık Dörtlü (Naked Quad) de dört hücre ve dört rakamla aynı şekilde işler. Kilitlenen adaylar bu hücrelerde doğrudan göründüğü için bu alt kümelere “açık” denir.
Nasıl fark edersin
- Grup için tüm kurşun kalem notlarını eksiksiz doldur.
- Yalnızca iki adayı olan hücreleri ara.
- Aynı grupta tıpatıp aynı ikiliye sahip başka bir hücre olup olmadığına bak.
- Açık Üçlü için, adayları bir araya geldiğinde toplamda yalnızca üç farklı rakam oluşturan üç hücre ara.
Not: Bir çift hem bir satırın hem de bir 3×3 bloğun içindeyse, rakamlarını her iki gruptan birden eleyebilirsin.
Alıştırma
6. satırda bir Açık Üçlü bulunuyor. Bu üç hücreyi bul. Hangi adayları eleyebilirsin ve ardından hangi rakamlar kesinleşir?
Çözümü göster
Açık Üçlüyü Satır 6, Sütun 1 {1, 4}, Satır 6, Sütun 5 {4, 7} ve Satır 6, Sütun 8 {1, 7} oluşturur. Birlikte yalnızca 1, 4 ve 7 rakamlarını içerirler. Satır 6, Sütun 3 hücresinden 4 ve 7’yi, Satır 6, Sütun 6 hücresinden ise 4’ü ele. Bu işlem doğrudan üçlü sayesinde Satır 6, Sütun 6 hücresinde 2 bırakır; ardından bir Açık Tekil gelir ve Satır 6, Sütun 3 hücresinde yalnızca 9 kalır.
Aynı rakam ayırma fikri Kenar Üçlüsü tekniğinde üç küp kenarına uzanır; Gizli Alt Küme ise bakış açısını tersine çevirerek hücreler yerine rakamlardan yola çıkar.